Uluslararası İlişkiler Konseyi Derneği (UİK) tarafından Mayıs 2019 ile Kasım 2020 arasında gerçekleştirilmekte olan “SECOP: İş Birliği Yoluyla Güvenlik Projesi” kapsamında ikinci toplantı Mersin Ticaret ve Sanayi Odası (MTSO) işbirliği ve desteğiyle “Batı ile Doğu Arasında Türkiye: Siyaset, Ekonomi ve Dış Politika” başlığıyla 4 Mart 2020’de Mersin’de gerçekleştirildi. Moderatörlüğünü Kadir Has Üniversitesi’nden Prof. Dr. Mustafa Aydın’ın yürüttüğü konferansın konuşmacıları TÜSİAD Baş Ekonomisti Dr. Zümrüt İmamoğlu, gazeteciler Soli Özel ve Gazeteci Murat Yetkin ile Kadir Has Üniversitesi’nden Prof. Dr. Sinem Akgül Açıkmeşe idi.

Konferansın açılış konuşmasını MTSO Yönetim Kurulu Başkanı Ayhan Kızıltan gerçekleştirdi. Kızıltan, Türkiye’nin hem Avrupa hem de Asya ile önemli ilişkiler içinde olduğunu hatırlatarak, Türkiye Cumhuriyeti’nin kuruluş felsefesinin Batı ile yakınlaşıp demokrasi, hukuk, eşitlik ve insan haklarına saygı alanlarında gelişme kaydedilmesi ile Türk toplumunun sanayi, bilgi, teknoloji, sanat, kültür ve ekonomi alanlarında güçlenme odaklı olduğunu vurguladı. Bunların sonucu olarak Türkiye’nin güçlenmeye başladığını ifade eden Kızıltan, tüm Dünya’nın Türkiye’nin gelişiminin farkına vardığını ve Dünya’nın Türkiye’nin Batıdan aldığı model ile Doğu coğrafyasında genişlemesini izlediğini ifade etti. Son olarak, Kızıltan Türkiye’nin Batı ile Doğu arasında sıkıştığını ve bu durumdan nasıl çıkılabileceğini panelden öğreneceklerini belirtti.

Murat Yetkin, Ortadoğu’da yaşanan gelişmelerin iç siyasi yansımalarını değerlendirdi. Yetkin, yaşadığımız çağda ekonomi ile iç ve dış siyaseti birbirlerinden ayırmanın imkansızlığını anlatarak, Türkiye’nin dış siyasetini değerlendirdi. Yetkin, savaşlarda elde edilen başarıların genel olarak iç siyasi başarı getirmeyebileceğini ifade ederek, esas belirleyicinin ekonomik gelişmeler olduğunu belirtti. Bunlara ek olarak, Yetkin tüm dünyada bir kaos yaşandığını ve Davos’un bu yılki konusunun ‘Batısızlık’ olduğunu hatırlatarak, Batı’da fark edilen bozulma gibi Doğu’nun da farklılaşmaya başladığını ve artık Doğu’nun Doğu olmaktan çıktığını kaydetti. 

Dr. Zümrüt İmamoğlu ise ekonomik değerlendirmeler yaptı. Batı ile Doğu diye bakınca kalkınmayla kalkınamama arasında bir Türkiye tablosunun görüleceğini belirten İmamoğlu, bugünkü Türkiye ekonomisi açısından yapısal reformlar yapılmadan ilerlemenin zor olacağını belirtti. İmamoğlu ayrıca, sürdürülebilir büyüme reçetesi için çözüm önerilerini de açıklayarak, finansal istikrarın önemli olduğunu, enflasyonun yüzde 5’in altına inmesi gerektiğini, mali disiplinin sıkı para politikalarıyla güçlendirilmesi gerektiğini ve verimliliğin arttırılması ile yeni pazarların önemini vurguladı. 

Prof. Dr. Sinem Akgül Açıkmeşe, Türkiye ile AB ilişkilerini değerlendirerek, Doğu Akdeniz’deki sondaj çalışmaları ve Libya mutabakatı sonrasında Türkiye’nin AB ile ilişkilerinin çıkmaza girdiğini dile getirdi. Halen yaşanmakta olan göç kriziyle durumun daha da kötüye gittiğini belirten Açıkmeşe, ilişkilerin her an bitebileceğini söyledi. Açıkmeşe, özellikle son yıllarda resmi raporlarda geçmese de, Avrupalı liderlerden Türkiye’nin stratejik ortak olduğu söylemini daha sık duymaya başladığımızı belirtti. Açıkmeşe bu durumun ekonomik anlamda işbirliğini arttırabileceğini fakat Gümrük Birliğinin geliştirilememiş olmasının engel teşkil ettiğinden söz etti. Açıkmeşe, diğer işbirliği konularını ise göç, enerji ve güvenlik olarak tanımladı.

Soli Özel, ‘Doğu” tanımının artık yeterli bir tanım olmadığını belirterek, Doğu denildiğinde akla önce Ortadoğu’nun geldiğini, Türkiye’nin bu noktada diğer ülkelere göre daha gelişmiş ve ileri göründüğünü kaydederek, 21. yüzyılda artık Japonya gibi ülkelerin de bunun içine girdiğini belirtti. Doğu’nun Batıya karşı mevcut ekonomik üstünlüğü hatırlatan Özel, Doğu’nun ayrıca Batının siyasi üstünlüğünü de tehdit edebileceğini söyledi. Türkiye’nin, farklı kıtaların birleştiği bir coğrafyada olduğunu kaydeden Özel, Amerika’nın, Avrupa’nın ve Rusya’nın zaman zaman Türkiye ile ilişkilerinde iniş/çıkışlar ve sertlikler yaşanmalarına rağmen, bu ülkelerin Türkiye’nin önemi ve konumu nedeniyle Türkiye ile bağlarını koparamadığını belirtti. Özel, Türkiye’nin yaşadığı sıkıntılardan çıkışı için çözüm önerilerini de belirtti. Bu bağlamda, gerçekçi değerlendirmeler yapılması ve Türkiye’nin gücünü doğru analiz etmesi gerektiğinin önemini vurguladı. Türkiye’nin ekonomisinin güçlü olmasının gerektiğini belirten Özel, aynı zamanda iç huzura ihtiyacın önemini de vurguladı. Özel ayrıca Türkiye’nin bugünkü stratejik hedefinin belirlenmesinin önemini kaydetti. İdeolojik takıntılardan kaçınılması ve kurumların yeniden işletilmesinin önemli olduğunu vurguladı. Özel son olarak, dış politikada diplomasiye önem verilmesi gerektiğini söyledi.

Bu konferansa ek olarak, Prof. Dr. Sinem Akgül Açıkmeşe’nin moderatörlüğünde, Mersin Üniversitesi’nde 4 Mart 2020 tarihinde “Güvenlik Tartışmalarında Dönüşüm” başlıklı bir öğrenci semineri de düzenlendi.

SECOP Projesi İkinci Toplantısı Mersin’de Gerçekleştirildi yazısı ilk önce Global Academy üzerinde ortaya çıktı.

Yeni dönem bütçesinin onaylanmasının ardından yeni Yönetim Kurulu ve Denetleme Kurulu asil ve yedek üyeleri seçimi gerçekleştirildi. Buna göre oluşan heyetler aşağıdaki gibidir:

Yönetim Kurulu Asil Üyeler

Mustafa Aydın

Meltem Müftüler-Baç

Çağrı Erhan

Ziya Öniş

Sinem Akgül Açıkmeşe

Yönetim Kurulu Yedek Üyeler

Haldun Yalçınkaya

Meliha Altunışık

Murat Yetkin

Gülden Özel

Salih Bıçakcı

Denetleme Kurulu Asil Üyeler

Ayça Ergun

Cihan Dizdaroğlu

Şevket Ovalı

Denetleme Kurulu Yedek Üyeler

Çiğdem Üstün

Ramazan Polat

Şükriye Gökçe Gezer

Seçimin ardından söz alan Prof. Dr. Mustafa Aydın Dernek üyelerine teşekkür etti. Ardından söz alan üyelerin dilek ve önerilerini iletmelerini takiben UİK yedinci olağan genel kurul toplantısı sona erdi.

Uluslararası İlişkiler Konseyi Derneği Yedinci Olağan Genel Kurul Toplantısı Yapıldı yazısı ilk önce Global Academy üzerinde ortaya çıktı.

Konu: Uluslararası Komşuluk Sempozyumu, öncelikli olarak Avrupa Birliği, Rusya Federasyonu ve Türkiye’nin paylaştığı ortak bölgeler olan Doğu Komşuları ve Güney Akdeniz bölgelerine odaklanmaktadır. Her biri kendilerine özgü tarihi, siyasi, sosyo-kültürel ve ekonomik özelliklere sahip olmakla birlikte; yakınlıkları sistem dinamiklerden toplumsal ayrıcalıklara kadar uzanan çeşitli temalarda paylaşılan sinerjiler ve paylaşılan deneyimler içerir. INS, çok kültürlü ve disiplinler arası bir ortamda çalışma, diyalog ve ağ oluşturma forumu sağlayarak, Doğu Komşuluğu, Güney Akdeniz ve ötesinde daha fazla anlayış ve işbirliğini teşvik etmeyi amaçlamaktadır.

Neden Değişim Yaratıcıları? ‘Değişim Yaratıcısı’ terimi sosyal girişimcileri ve yenilikçileri güçlendirmek için Ashoka tarafından kullanıldığından beri çok yol kat etti, biz bu terimin daha geniş bir tanıma sahip olduğuna inanıyoruz. Bir “Değişim Yaratıcısı” değişime inanan ve bunu gerçekleştirmeye çalışan bir yönetici, karar verici, aktivist, genç lider, akademisyen ya da sosyal girişimci olabilir. Bir değişim uzmanı bu nedenle bir yenilikçi, bir trend belirleyici ve vizyonerdir; sosyal ve toplumsal sorunları çözmek için yaratıcı eylemlerde bulunmaya istekli biridir.

Amaç: Dolayısıyla, 2017 Uluslararası Komşuluk Sempozyumunun amacı, bölgesel dinamikleri ve bunların Doğu Komşuluğu ve Akdeniz’deki ülkelerin toplumlarının dönüşümü üzerindeki etkisini anlayıp, Sempozyumun ilk iki günü boyunca tartışmak ve değerlendirmektir. Uzmanlar arasında gerçekleşecek tartışmalar, siyaset, medyanın rolü ve demokrasi anlayışı gibi çeşitli toplumsal kaygılara ışık tutacak, uluslararası kalkınma ve insani yardım çalışmaları ile kültürel şehirlerin potansiyeli gibi bağlantı noktalarına değinecektir. Başka bir deyişle, oyundaki temel dinamikleri anlamak mecburi iken, insan sermayesinin potansiyelini sembolize eden değişimcilerin değişim üzerinde nasıl bir etkisi olduğunu tartışmak da mecburidir.

3. ve 4. gün uzman eğitmenlerin yardımları dahilinde yapılacak denkler arası çalıştaylarda katılımcılar, değişimci rolü ile çalıştaylarda ki işbirliğine bağlı olarak proje önerileri sunacaktır.

Hedef Kitle: Hedef kitle, özellikle Doğu Komşuları, Güney Akdeniz, Orta Asya, AB üyesi ülkeler ve ABD’den gelecek genç profesyoneller ve lisansüstü öğrencileri kapsamaktadır. Ayrıca kamu politikası, siyaset, gazetecilik ve iş dünyası gibi alanlardan gelecek katılımcılar da teşvik edilmektedir. Katılım için öngörülen yaş aralığı 22-35’tir. (1982–1995 yılları arasında doğmuş.)

Ortaklar: CIES’in bu projesi, çeşitli uluslararası ortak ve sponsorların desteğini almaktadır. Yukarıda belirtilmiş yerel partnerlerin yanı sıra şuana kadar bunlar arasında; Black Sea Trust for Regional Cooperation; NATO; Hellenic Foundation for Culture,Odessa Branch; Friedrich Naumann Foundation; Harvard University Black Sea Security Program; Kadir Has Üniversitesi; International Institute for Peace, Viyana; Holling Center for International Dialogue, İstanbul; Bulgarian School of Politics “Dimitry Panitza”, Sofya; Uluslararası İlişkiler Konseyi, İstanbul; Türkiye Kurumsal Sosyal Sorumluluk Derneği; International Networking Institute; Fotoessa Centre for Education, Research and Action, Atina; Uluslararası Kalkınma Yönetimi (IDEMA) ve Open Ukraine Foundation, Kiev yer almaktadır.

Sempozyum Programı

Uluslararası Komşuluk Sempozyumu, Odessa yazısı ilk önce Global Academy üzerinde ortaya çıktı.

Prof. Dr. Mitat Çelikpala’nın moderatörlüğünde yürütülen toplantıda, Büyükelçi Altay Cengizer “Adil Hafıza’nın Işığında: Birinci Dünya Savaşı’na Giden Yol ve Osmanlı İmparatorluğu’nun Sonu” başlıklı kitabından yola çıkarak Osmanlı İmparatorluğu’nun Birinci Dünya Savaşı’na dahil olmasına neden olan süreç, bu sürecin günümüze yansımaları ve Türkiye’de tarih yazıcılığının durumuna değindi.

—

Büyükelçi Altay Cengizer, 1954 yılında İstanbul’da doğmuştur. TED Ankara Koleji ve Boğaziçi Üniversitesi mezunu olan Cengizer, Uluslararası Tarih alanında London School of Economics’ten yüksek lisans derecesine, Columbia Üniversitesi’nden Önleyici Diplomasi ve Kriz Yönetimi alanında diplomaya sahiptir. 2007-2009 yıllarında Harvard Üniversitesi Weatherhead Center for International Affairs üyeliğinde bulunmuş ve Birinci Dünya Savaşı ve öncesi dönemde uluslararası siyasi ortam ile diplomasi tarihi üzerine çalışmalarını sürdürmüştür. Cengizer, Dışişleri Bakanlığı’ndaki kariyerine 1979 yılında başlamıştır. Ülke içinde ve dışında bir dizi görevin ardından 1994 yılında 9. Cumhurbaşkanı Süleyman Demirel zamanında Cumhurbaşkanlığı Dışişleri Başdanışman Yardımcısı olarak görev yapmıştır. 1996 yılında ise Türkiye’nin Şikago Başkonsolosu olarak atanan Cengizer, 2000 yılından 2005 yılına kadar Türkiye’nin BM nezdinde Daimi Temsilci Yardımcısı olarak görev yapmış, aynı yıl Duşanbe Büyükelçisi olarak atanmıştır. 2006 yılında zamanın Dışişleri Bakanı Abdullah Gül’e özel danışman olmuştur. 2007 yılında Siyaset Planlama Genel Müdürü olarak atanan Cengizer, 2009-2013 yıllarında Türkiye’nin Dublin Büyükelçisi olarak görev yapmıştır. 2013 yılında Yurtdışı Tanıtım ve Kültürel İlişkiler Genel Müdürü olarak görev yapan Cengizer, 2014’te tekrar Siyaset Planlama Genel Müdürü olarak atanmıştır. Evli ve üç kız çocuk sahibi olan Altay Cengizer, tarih, felsefe ve biyografi alanlarıyla özellikle ilgili olup, çalışmaları Türkçe ve İngilizce yayımlanmıştır. Cengizer, 2014 yılında yayımlanan “Adil Hafızanın Işığında: Birinci Dünya Savaşı’na Giden Yol ve Osmanlı İmparatorluğu’nun Sonu” başlıklı kitabın müellifidir.

Büyükelçi Altay Cengizer | Adil Hafıza Nedir? yazısı ilk önce Global Academy üzerinde ortaya çıktı.

Uluslararası Komşuluk Çalıştayı, öncelikli olarak Avrupa Birliği, Rusya Federasyonu ve Türkiye’nin paylaştığı ortak bölgeler olan Doğu Komşuları ve Güney Akdeniz bölgelerine odaklanmaktadır. Her biri kendilerine özgü tarihi, siyasi, sosyo-kültürel ve ekonomik özelliklere sahip olmakla birlikte; yakınlıkları sayesinde enerji, ulaşım ve çevre gibi birçok konunun yanı sıra kimlik, kültür ve demokrasi gibi soyut konularda da sinerji oluşturma imkanına sahip bulunmaktadırlar. Kırım’ın ilhakı, Donets Havzası’nda süregelen kriz ve Batı’yla gergin ilişkiler örneklerinde görüldüğü gibi, Rusya’nın Karadeniz bölgesindeki baskın rolü de Doğu Komşuları ve Güney Akdeniz bölgelerini ön plana itmektedir. Diğer yandan, Güney Akdeniz’de (Akdeniz ve Ortadoğu’yu kapsayan bölge) Suriye, Irak, Filistin, Mısır, İsrail, Türkiye, IŞİD, Hizbullah ve Kürtler gibi devletler ve devlet-dışı farklı aktörler istikrarsız bir coğrafyada birlikte yaşama çabası göstermektedirler.

2015 Uluslararası Komşuluk Sempozyumu, bu değişiklikleri ve sorunları liderlik ve değişim perspektifinden tartışmayı, değerlendirmeyi ve anlamayı hedeflemiştir. Sonuç olarak, her sunum ve tartışma, liderlik ve değişim temalarına odaklanarak katılımcılara fikirlerini ortaya koyabilecekleri bir zemin hazırlamıştır. Oturumlardan bazıları coğrafi bir odağa sahipken, diğerleri toplumsal cinsiyet, iş dünyasının rolü, demokratikleşme ve sivil katılım gibi tematik içeriklere sahiptir. Bütün bu hususlar, Arizona Eyalet Üniversitesi’nden Profesör Benjamin Broome  tarafından yönetilen ve katılımcıların ortaklaşa projeler hazırlayarak sundukları Yapısal Diyalog çalıştayları boyunca da tartışılmıştır.

Uluslararası Komşuluk Çalıştayı, çok kültürlü ve disiplinlerarası bir ortamda, çalışma, diyalog ve iletişim ortamı sağlayarak Doğu Komşuları ve Güney Akdeniz bölgelerinde karşılıklı etkileşim ve işbirliğini arttırmayı amaçlamaktadır. Hedef kitle, özellikle Doğu Komşuları, Güney Akdeniz, Orta Asya, AB üyesi ülkeler ve ABD’den gelecek genç profesyoneller ve lisansüstü öğrencileri kapsamaktadır. Ayrıca kamu politikası, siyaset, gazetecilik ve iş dünyası gibi alanlardan gelecek katılımcılar da teşvik edilmektedir. 

CIES’in bu projesi, aralarında Uluslararası İlişkiler Konseyi Derneği’nin de bulunduğu ulusal ve uluslararası ortak ve sponsorların destekleriyle gerçekleştirmektedir. Bu kuruluşlar arasında Black Sea Trust for Regional Cooperation,  NATO Kamu Diplomasi Birimi, Kadir Has Üniversitesi, Türkiye Kurumsal Sosyal Sorumluluk Derneği, Harvard Üniversitesi Karadeniz Güvenlik Programı, Friedrich Naumann Vakfı, Arcadia Üniversitesi, Kültürel Yenilikçiler Ağı (CIN), Hollings Center for International Dialogue, Romanya Gelişim STK’ları Federasyonu (FOND), NGO Promotion of Intercultural Cooperation (PIC), Viyana Uluslararası Barış Enstitüsü, Turkish Policy Quarterly, Gürcistan Stratejik Çalışmalar Enstitüsü, Atina Uluslararası Helen ve Akdeniz Çalışmaları Merkezi (DIKEMES), Navarino Network, International Networking Institute ve Anna Lindh Vakfı yer almaktadır.  

Beşinci Uluslararası Komşuluk Sempozyumu Programı 

Beşinci Uluslararası Komşuluk Sempozyumu yazısı ilk önce Global Academy üzerinde ortaya çıktı.

Prof. Dr. G. John Ikenberry, Princeton Üniversitesi Siyaset Bölümü ve Woodrow Wilson School of Public and International Affairs’te Albert G. Milibank kürsüsünün başkanıdır. Aynı zamanda Princeton’da Uluslararası Güvenlik Çalışmaları Merkezi’nin başkanlığını görevini de yürütmektedir. Prof. Ikenberry daha önce Georgetown ve Pennsylvania Üniversitelerinde görev yapmış olup, kariyeri boyunca birçok kurumda araştırmacı ve danışman olarak bulunmuştur. Uluslararası İlişkiler kuramının temel eserleri arasında sayılan altı adet kitabının yanı sıra yüzün üzerinde yayımlanmış eseri bulunmaktadır. Ikenberry halen Foreign Affairs dergisinde siyasi ve hukuki konularda kitap incelemeleri yapmaktadır.

Prof. Dr. Mitat Çelikpala, Kadir Has Üniversitesi Uluslararası İlişkiler Bölümü öğretim üyesi ve Sosyal Bilimler Enstitüsü müdürü olarak görev yapmaktadır. Özellikle eski Sovyet coğrafyası, Kafkaslar, Orta Asya ve Karadeniz havzası üzerinde çok sayıda eseri bulunan Prof. Dr. Çelikpala, Social Sciences Citation Index’te alanında taranan ilk ve halen tek Türkçe dergi olan Uluslararası İlişkiler Dergisi’nin editörlüğünü yapmaktadır. Daha önce TOBB Ekonomi ve Teknoloji Üniversitesi ve Hacettepe Üniversitelerinde de görev yapmış olan Prof. Dr. Çelikpala’nın, son kitabı “Enerji Güvenliği: NATO’nun Yeni Tehdit Algısı” 2013 yılında İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları tarafından yayımlanmıştır.

The Future of Liberal Order and American Leadership yazısı ilk önce Global Academy üzerinde ortaya çıktı.

Atlantik Konseyi Derneği Başkanı Prof. Dr. Fabrizio Luciolli’nin moderatörlüğünü yaptığı oturumda NATO Siyasi İşler ve Güvenlik Politikaları Bölümü’nde görevli James Appathurai, UİK Yönetim Kurulu Başkanı Prof. Dr. Mustafa Aydın ve Uluslararası Ortadoğu Barış Araştırmaları Merkezi Başkanı Dr. Veysel Ayhan konuşmacı olarak yer aldı.  

Konuşmacılar NATO’nın Güneydoğu kanadında beliren güncel tehditleri masaya yatırarak, konu hakkındaki görüşlerini dinleyicilerle paylaştı. Prof. Aydın özellikle Suriye’deki yabancı savaşçılar konusunda Türkiye’den bir bakış açısı ortaya koymuş ve NATO’nun her geçen gün yeni aktörler tarafından değişen tehdit ve meydan okumalara maruz kaldığını belirtti. Antalya’da gerçekleştirilen etkinlik eş zamanlı olarak telekonferans yoluyla Kadir Has Üniversitesi’nde de takip edildi.  

Threats at NATO’s South Eastern Flank yazısı ilk önce Global Academy üzerinde ortaya çıktı.

Dersler süresince Harvard Üniversitesi öğretim elemanları ve araştırmacıları tarafından, vaka analizi denilen ve Harvard Üniversitesi John F. Kennedy School of Government’ın çeşitli bölümlerinde ve Yönetici Eğitim Programı’nda sıklıkla uygulanan bir metot kullanılmıştır. 

Harvard Üniversitesi John F. Kennedy School of Government ve Uluslararası İlişkiler Konseyi derneği arasında imzalanan mutabakat zaptı uyarınca söz konusu program Kadir Has Üniversitesi’nde düzenlenmektedir. Eğitim programının detaylarına https://exed.hks.harvard.edu/Programs/ngo/overview.aspx adresinden erişebilirsiniz.

Sivil Toplum Kuruluşları Liderleri için Stratejik Yönetim yazısı ilk önce Global Academy üzerinde ortaya çıktı.

Anılan toplantıya katılım davet üzerinedir.

—- Proje Özeti: Sosyoloji literatüründe önemli bir yere sahip olan rol teorisi, 1970’lerin başından beri uluslararası ilişkiler ve dış̧ politika analizi çalışmalarında kullanılmaktadır. Konuyla ilgili ilk önemli çalışma, K.J. Holsti’nin bu alt- literatürü̈ başlatan “Dış̧ Politika Çalışmalarında Ulusal Rol Kavramsallaştırmaları” (National Role Conceptions in the Study of Foreign Policy, 1970) isimli eseridir. Bu eseri takiben, ülkelerin dış̧ politikada takındıkları rollerin tipolojisi ve bu rollerin dış̧ politikaya olan katılıma etkileri konusunda önemli bir yazın (literatür) üretilmiştir. Bu proje bu yazından çıkan kuramsal bilgiler ve yöntemsel gelişmeler ışığında, Türkiye’nin son yıllarda değiştiği varsayılan dış̧ politikasında kendine hangi rolleri biçtiği, bu rollerin kaynakları ve üretilmiş̧ rollerin toplumun değişik kesimlerinden ne kadar kabul gördüğünü ortaya çıkartmayı amaçlamaktadır. Şu ana kadar yapılan literatür taramalarında rol kuramının DPA çalışmalarında dünyadaki başarısına rağmen, Türkiye’ye ampirik bir yaklaşımla hiç̧ uygulanmadığı gözlemlenmiştir. Türk dış̧ politikası (TDP) çalışmaları bakımından büyük bir eksiklik olduğu görülen bu boşluğu bu proje doldurmaya çalışacaktır.

Projeyle ilgili detaylara http://ozgur.bilkent.edu.tr/projects.html linkinden ulaşabilirsiniz.

Türkiye’nin Dış Politika Rolleri: Liderler, Seçkinler ve Kamuoyu yazısı ilk önce Global Academy üzerinde ortaya çıktı.

“Doğu Komşuları ve Güney Akdeniz’de Siyasal ve Sosyal Değişimin Zorluklarını Anlamak”

Heybeliada, İstanbul
24 – 29 Haziran 2014

Kadir Has Üniversitesi Uluslararası İlişkiler ve Avrupa Çalışmaları Merkezi’nin 2010 yılından bu yana her yıl düzenlediği Uluslararası Komşuluk Sempozyumu‘nun dördüncüsü 24-29 Haziran 2014 tarihlerinde Heybeliada’da düzenlendi. Uluslararası İlişkiler Konseyi Derneği’nin de düzenleyici ortakları arasında yer aldığı Sempozyum’un bu yılki teması, “Doğu Komşuları ve Güney Akdeniz’de Siyasal ve Sosyal Değişimin Zorluklarını Anlamak” oldu.

Doğu Komşuları ve Güney Akdeniz bölgeleri; Avrupa Birliği, Rusya Federasyonu ve Türkiye’nin birlikte paylaştıkları ortak bölgelerdir. Her biri kendilerine özgü tarihi, siyasi, sosyo-kültürel ve ekonomik özelliklere sahip olmakla birlikte; yakınlıkları sayesinde enerji, ulaşım ve çevre gibi birçok konunun yanı sıra kimlik, kültür ve demokrasi gibi soyut konularda da sinerji oluşturma imkanına sahip bulunmaktadırlar. Doğu Komşuları; NATO ve AB üyeliği gibi yakın bağlar kurmayı hedefleyen birçok ülkeyi kapsarken, aynı zamanda Batı’yla ve kurumlarıyla arasındaki mesafe gittikçe büyüyen Rusya’nın da etki sahibi olmayı istediği bir bölge durumundadır. Güney Akdeniz ise, Arap Uyanışı başladığından bu yana yaklaşık iki yıldır oldukça hareketli bir bölge halini almıştır. Ayrıca gittikçe daha fazla bölge, 2012 yılında Barış Ödülü’ne layık görüldüğünde Avrupa Birliği’nin Norveç Nobel Komitesi tarafından vurgulanan varlık ve çalışmasından olumlu yönde etkilenmektedir: “Barış ve uzlaşma, demokrasi ve insan hakları için başarılı mücadele. Avrupa Birliği’nin oynadığı dengeleyici rol, Avrupa’nın büyük bir kısmını savaş kıtası olmaktan çıkarıp barış kıtası haline dönüştürmede yardımcı olmuştur.” Avrupa Birliği’nin geçici bir nükleer anlaşmaya varmak için İran ve uluslararası toplumun geri kalanı arasında köprü kurma başarısı; ve hükümetlerinin AB ile ortaklık anlaşması imzalamama kararı üzerine Ukraynalıların itirazına yansıyan Birlik’in yarattığı bu ilham, Avrupa Birliği’nin çekim ve potansiyelinin birer kanıtıdır. 

Uluslararası Komşuluk Sempozyumu, bu değişiklikleri ve sorunları tartışmayı, değerlendirmeyi, anlamayı ve aynı zamanda bu iki bölgenin Avrupa’nın geri kalanıyla arasındaki sinerjiyi açığa çıkarmayı hedeflemektedir. Sonuç olarak Sempozyum, Siyaset ve Sosyal Değişim temalarına ve ele alınan bölgelerde bu alanlardaki zorluklara odaklanmıştır. Siyaset teması; her bir bölge ve alt bölgedeki güvenlik bağlamının yanı sıra siyasal değişimler, devrimler, ayaklanmalar, ve devletler, uluslararası kuruluşlar, devlet dışı aktörler gibi diğer bölgesel aktörlerin rolü üzerinde durmuştur. Sosyal Değişim teması da; değişimin itici güçleri, ekonomik değişim ve her iki bölgede yeni sosyal medyanın rolüne değinmiştir.Demokrasi ve Demokratikleşme temaları ise, tartışmaların arka planını oluşturmuştur. Demokrasinin ülke içi gelişimi ve demokratikleşme sürecinin iç siyaset alanındaki rolünün yanı sıra, kimlik, çoğulculuk, kültürel çeşitlilik, sekülarizm ve din gibi konular da her iki bölgedeki güncel durumu ve olası gelişmeleri değerlendirmek üzere ele alınmıştır. Bütün bu hususlar, Arizona Eyalet Üniversitesi’nden Profesör Benjamin Broome tarafından yönetilen ve katılımcıların sundukları projeleri ortaklaşa hazırladıklarıYapısal Diyalog çalıştayları boyunca tartışılmıştır. 

Uluslararası Komşuluk Sempozyumu, çok kültürlü ve disiplinlerarası bir ortamda, çalışma, diyalog ve iletişim ortamı sağlayarak Doğu Komşuları ve Güney Akdeniz bölgelerinde karşılıklı etkileşim ve işbirliğini arttırmayı amaçlamaktadır. Sempozyumun hedef kitlesi, özellikle Doğu Komşuları, Güney Akdeniz, AB üyesi ülkeler ve ABD’den gelecek genç profesyoneller ve lisansüstü öğrencileri kapsamaktadır. 

Uluslararası Komşuluk Sempozyumu, ulusal ve uluslararası ortak ve sponsorların destekleriyle düzenlenmektedir. Söz konusu ortak ve sponsorlar arasında, the Black Sea Trust for Regional Cooperation; Türkiye Kurumsal Sosyal Sorumluluk Derneği; Anna Lindh Vakfı, İskenderiye; Harvard Üniversitesi Karadeniz Güvenlik Programı; Uluslararası İlişkiler Konseyi Derneği (UİK); Kadir Has Üniversitesi; Moskova Uluslararası İlişkiler Devlet Enstitüsü – Avrupa Çalışmaları Enstitüsü (MGIMO); Kiev Open Ukraine Vakfı; Atina Uluslararası Helen ve Akdeniz Çalışmaları Merkezi (DIKEMES); Friedrich Naumann Vakfı, Hollings Center for International Dialogue, Karaköy Enstitüsü, Gürcistan Stratejik Araştırmalar Enstitüsü (GISS), Viyana Uluslararası Barış Enstitüsü (IIP) ve Turkish Policy Quarterly bulunmaktadır. 

Dördüncü Uluslararası Komşuluk Sempozyumu Programı

Dördüncü Uluslararası Komşuluk Sempozyumu yazısı ilk önce Global Academy üzerinde ortaya çıktı.